Μια νέα ανάλυση του NHS England Digital εξετάζει ένα ιδιαίτερα σημαντικό, αλλά συχνά παραγνωρισμένο, ζήτημα: την πρόωρη θνησιμότητα ανθρώπων που έχουν έρθει σε επαφή με δευτεροβάθμιες υπηρεσίες ψυχικής υγείας. Ο δείκτης αυτός αφορά ενήλικες ηλικίας 18 έως 74 ετών οι οποίοι είχαν ανοιχτή παραπομπή σε ειδικές υπηρεσίες ψυχικής υγείας κατά τα πέντε χρόνια πριν από τον θάνατό τους, και συγκρίνει το πόσο νωρίτερα πεθαίνουν σε σχέση με άτομα που δεν έχουν αντίστοιχο ιστορικό.
Το εύρημα αυτό δεν αποτελεί έκπληξη για τους ειδικούς. Εδώ και χρόνια, διεθνείς μελέτες επισημαίνουν ότι οι άνθρωποι με σοβαρές ψυχικές διαταραχές —όπως η σχιζοφρένεια, η διπολική διαταραχή ή η βαριά κατάθλιψη— τείνουν να έχουν χειρότερη σωματική υγεία και μικρότερο προσδόκιμο ζωής σε σύγκριση με τον γενικό πληθυσμό. Οι λόγοι είναι πολύπλοκοι και αλληλένδετοι.
Πρώτον, ορισμένα ψυχοφάρμακα μπορούν να επηρεάσουν το σωματικό βάρος, τον μεταβολισμό ή το καρδιαγγειακό σύστημα, αυξάνοντας τον κίνδυνο για παθήσεις όπως ο διαβήτης ή οι καρδιοπάθειες. Δεύτερον, άτομα με σοβαρή ψυχική νόσο συχνά αντιμετωπίζουν εμπόδια στην πρόσβαση σε υγειονομική φροντίδα — είτε λόγω δυσκολίας διαχείρισης ραντεβού και εξετάσεων, είτε λόγω στίγματος από τους ίδιους τους επαγγελματίες υγείας, οι οποίοι μπορεί να αποδίδουν σωματικά συμπτώματα λανθασμένα στην ψυχική κατάσταση («diagnostic overshadowing»). Τρίτον, παράγοντες τρόπου ζωής όπως το κάπνισμα, η μειωμένη σωματική δραστηριότητα ή η διατροφή παίζουν επίσης ρόλο, ενώ η κοινωνική απομόνωση και οι οικονομικές δυσκολίες επιδεινώνουν την εικόνα.
Η καταγραφή αυτού του δείκτη από το NHS δεν γίνεται τυχαία. Στόχος είναι να τροφοδοτήσει πολιτικές που θα βελτιώσουν τη σωματική παρακολούθηση των ατόμων με ψυχικές παθήσεις, μέσα από τακτικούς ελέγχους (π.χ. πίεση, σάκχαρο, χοληστερίνη, βάρος) και καλύτερη συνεργασία μεταξύ ψυχιάτρων, γενικών ιατρών και άλλων ειδικοτήτων. Η ολιστική φροντίδα —που αντιμετωπίζει ταυτόχρονα σώμα και ψυχή— θεωρείται πλέον προτεραιότητα σε πολλά συστήματα υγείας διεθνώς.
Για την οικογένεια και τους φροντιστές ατόμων με σοβαρή ψυχική νόσο, η ενημέρωση είναι σημαντική: η τακτική παρακολούθηση της σωματικής υγείας δεν πρέπει να παραμελείται εξαιτίας της εστίασης στην ψυχική κατάσταση. Αν κάποιος παρατηρήσει ανησυχητικά σωματικά συμπτώματα σε άτομο με ψυχική διαταραχή, καλό είναι να μην τα αποδίδει αυτόματα στην ψυχική νόσο, αλλά να ζητά αξιολόγηση από γιατρό. Σε περίπτωση επείγοντος σωματικού συμβάντος, η άμεση επικοινωνία με τις υπηρεσίες επειγόντων περιστατικών παραμένει απαραίτητη.
Σύμφωνα με το NHS England Digital, η συστηματική καταγραφή τέτοιων δεικτών βοηθά στην κατανόηση του προβλήματος και στον σχεδιασμό στοχευμένων παρεμβάσεων, με απώτερο σκοπό τη μείωση του χάσματος στο προσδόκιμο ζωής μεταξύ ατόμων με και χωρίς σοβαρή ψυχική νόσο.
Σημείωση: Όλα τα άρθρα στο igeianews.gr παρέχονται μόνο για σκοπούς πληροφόρησης και δεν αποτελούν ιατρική συμβουλή, διάγνωση ή θεραπεία. Για οποιοδήποτε θέμα υγείας, οδηγίες φαρμακευτικής αγωγής ή πριν λάβετε οποιαδήποτε απόφαση σχετική με την υγεία σας, συμβουλευτείτε πάντα γιατρό ή άλλον αρμόδιο επαγγελματία υγείας. Το igeianews.gr δεν φέρει καμία ευθύνη για ενέργειες που βασίζονται αποκλειστικά στο περιεχόμενο αυτής της σελίδας.